Hatırat, Kitap, İNCELEMELER

Talat Paşa’nın Anılarında Ermeni Hareketi

Kimine göre mason ve hain bir paşa, kimine göre komitanın ruhu, kimine göre de eli kanlı bir zalim… İşte Talat Paşa hakkında önemli ölçüde taraftar bulan ifadelerden birkaçı. Osmanlı Devleti’nin son döneminde hem devlet içerisinde hem de İttihat ve Terakki Cemiyeti (Fırkası) içerisinde önemli ve kilit rollerde bulunan Talat Paşa hala daha -ne acıdır ki- altı doldurulmayan ithamlara maruz kalmaktadır. Bu çirkin ithamlardan biri ise kaynağını, Talat Paşa’nın, Ermeni Tehciri’ndeki rolünden alıyor. Bu sebeple, yazımızda Talat Paşa’nın Ermeni Hareketi’yle ilgili anılarında yer verdiği düşüncelerini incelemeye çalışacağız.

Osmanlı Tarihi, TARİH

Ermeni Tehciri ve Sözde Soykırım İddiaları

Özellikle 18 yy. ortalarından itibaren Osmanlı Devleti’nin zayıflamasına bağlı olarak Rus ve İran Devletleri, Kafkasya Bölgesi’ne daha çok ilgi duymaya başladı. Rusların özellikle yükselen bir güç olması ve sıcak denizlere inme ve yayılmacı politikaları Osmanlı İmparatorluğu’na oldukça pahalıya mal oldu. 19.yy. ile birlikte başlayan ve Batı tarafınca dolaylı olarak desteklenen milliyetçi-paramiliter çetecilik faaliyetleri devleti dört bir yanda zaafa uğrattı. Özellikle Rusların Panslavist ve Panortodoks ideolojik temellendirmeleri Osmanlı hakimiyeti altında olan Slav ve Ortodoks halklarının ayaklanmasında önemli rol oynadı. Azınlıklar meselesi haline gelen bu süreç imparatorluğun dağılmasına ideolojik bir neden oluşturdu.